Transsiberian, 2008, Brad Anderson

Ο Roy και η Jessie βρίσκονται στην Κίνα ως συμμετέχοντες σε κάποια χριστιανική αποστολή. Με την ολοκλήρωσή της, αποφασίζουν να παρατείνουν για λίγο την ευχάριστη περιπέτειά τους και να επιστρέψουν στην Αμερική από τη Μόσχα. Έτσι, στο Πεκίνο επιβιβάζονται στον υπερσιβηρικό σιδηρόδρομο όπου μοιράζονται την καμπίνα τους με ένα νεαρότερο και πιο έμπειρο ταξιδιωτικά ζευγάρι, τον Ισπανό Carlos (Eduardo Noriega) και την Αμερικανίδα Abby. 

Μακριά από οικεία έθιμα, σε ένα περιβάλλον που συχνά παρουσιάζεται αφιλόξενο και απειλητικό, τα δυο ζευγάρια βρίσκουν ένα πολιτισμικό καταφύγιο στη μεταξύ τους συντροφιά. Όμως εξαρχής υπάρχει μια ένταση, μια ανείπωτη μοχθηρία, που ακόμα κι αν δεν ξέρατε ότι πρόκειται για θρίλερ, θα το καταλαβαίνατε αμέσως κι ας μην έχει συμβεί ακόμα τίποτα δυσοίωνο. Αντιθέτως, φαίνεται να αναπτύσσεται μια φιλία ανάμεσά τους, ιδιαίτερα μεταξύ των δύο γυναικών, που εκμυστηρεύεται η μια στην άλλη το παρελθόν της και τα όνειρά της για το μέλλον.  

Όσο το τραίνο διεισδύει στην παγωμένη και άγονη απεραντοσύνη της Μογγολίας, τόσο μεγαλώνει και η αίσθηση της επερχόμενης καταστροφής, η οποία πράγματι δεν αργεί να έρθει. 

Ο τρόμος της ταινίας προκύπτει από την υπόθεση ότι κανείς δεν είναι αυτός που δείχνει και ότι ποτέ δε γνωρίζουμε για ποιες πράξεις είναι ικανός. Με την πρώτη ευκαιρία, οι χαρακτήρες μας εκτροχιάζονται ο ένας μετά τον άλλον και τα ψέματα που έχουν πει τους εγκλωβίζουν σε ολοένα πιο επικίνδυνα αδιέξοδα.

 Ο Brad Anderson χειρίζεται εξίσου καλά τους ασφυκτικά μικρούς χώρους του τραίνου και τα αχανή χιονισμένα τοπία της Ρωσίας, τις διακριτικές ανταλλαγές βλεμμάτων μεταξύ των χαρακτήρων και τις σκηνές δράσης, τις σκηνές φρίκης, τις σκηνές φόνου. Μπορεί να μου κατέστρεψε το όνειρο να κάνω κι εγώ αυτό το ταξίδι με τραίνο, αλλά τουλάχιστον το έκανε καλά. 

Δείτε το Transsiberian αν σας αρέσουν τα ατμοσφαιρικά θρίλερ κι αν αντέχετε την αναπάντεχη βία. Επίσης για να απολαύσετε την πολύ πετυχημένη διανομή ρόλων, τον Ben Kingsley στο ρόλο του Ρώσου αξιωματικού της δίωξης ναρκωτικών, την Kate Mara (από το House of Cards) στο ρόλο της αινιγματικής κι αδίσταχτης Abby, την Emily Mortimer (Lars And The Real Girl, 2007, The Newsroom) στο ρόλο της πολύπλευρης και σκοτεινής Jessie, αλλά κυριότερα τον Woody Harrelson στο ρόλο του φιλικού, κοινωνικού, καλοκάγαθου και οριακά ηλίθιου, που ξαφνιάζει με τις πράξεις του προκειμένου να προστατεύσει τη γυναίκα που αγαπά, συγχωρώντας της τα πάντα, αυτά που γνωρίζει κι αυτά που δεν θέλει να μάθει. Αν βλέποντάς την διαπιστώσετε ότι σας αρέσουν οι ταινίες με τραίνα, έχουμε να προτείνουμε τα εξής: Snowpiercer, 2013, κορεάτικο sci-fi και The Darjeeling Limited, 2007, μία ταινία του Wes Anderson. Για κάτι πιο κλασικό, το προφανές Murder on the Orient Express, 1974, του Sydney Lumet και το Shanghai Express, 1932, του Josef von Sternberg, με την Marlene Dietrich.

Short Term 12, 2013, Destin Daniel Cretton

Σε μια εγκατάσταση όχι και τόσο προσωρινής φιλοξενίας και επίβλεψης ‘δύσκολων;’ ‘προβληματικών;’, ‘κοινωνικά απροσάρμοστων;’ εφήβων, εκτυλίσσονται σκηνές τρυφερότητας και ανθρωπιάς σχεδόν μαγικές. Όλα τα παιδιά που βρίσκονται εκεί κουβαλάνε τραύματα ορατά και συγκαλυμμένα, από τις ανείπωτες φρίκες που έχουν βιώσει. Όμως η ταινία τα τυλίγει όλα με μια ζεστασιά, με μια μελί επικάλυψη που εξαλείφει τα γκρίζα, με κοντινά πλάνα χεριών και προσώπων σε μύχιες εκφάνσεις συναίσθησης. Δεν εκπλήσσει που ο σκηνοθέτης Destin Daniel Cretton είχε εργαστεί σε παρόμοιο περιβάλλον και εμπνευστεί σε τέτοιο βαθμό, που η μικρού μήκους Short Term 12 του 2008 δεν του έφτασε για να ξεφορτώσει όλες τις εικόνες και τα συναισθήματα που του δημιουργήθηκαν εκείνη την περίοδο κι έτσι μας χάρισε το Short Term 12 του 2013.   

Ο σκηνοθέτης αποφεύγει με ευκολία όλα τα κλισέ που έχουμε συνηθίσει σε ταινίες αντίστοιχης θεματολογίας και προσφέρει μια ευπρόσδεκτα φρέσκια οπτική γωνία. Σε μια ένδειξη σεβασμού προς τον θεατή και τα άτομα που έχουν υποστεί κακοποίηση, η βία και η απανθρωπιά δεν μετουσιώνονται σε εικόνες. Παραμένουν ενσωματωμένες στους χαρακτήρες της ταινίας, στις παθήσεις τους, στα σημάδια του σώματός τους, στα βλέμματα, στην επιλογή των λέξεων και στις σιωπές. Οι φροντιστές που εργάζονται εκεί, με την αστείρευτη υπομονή τους και την απέραντη κατανόηση που δείχνουν, δημιουργούν ένα περιβάλλον όπου αυτά τα παιδιά μπορούν να νιώσουν ασφάλεια, να σχηματίσουν φιλίες, να εμπιστευθούν ξανά και να μάθουν να λειτουργούν σε ένα σύνολο. 

Η ματιά του τριαντατετράχρονου, τότε, Cretton βρίσκει εύφορο έδαφος στους εξαιρετικούς, για τους ρόλους που τους επέλεξε, νεαρούς ηθοποιούς. Την ταινία όλη κουβαλάει πάνω της η πολυτάλαντη Brie Larson, γνωστή από το United States of Tara, στο ρόλο της Grace, της υπεύθυνης όλων αυτών των παιδιών, η οποία έρχεται αντιμέτωπη με τους δικούς της δαίμονες και τους οποίους ξεπερνάει με την αναπάντεχη βοήθεια μιας ‘δύσκολης’ έφηβης. Στο ρόλο του ατημέλητου συντρόφου της -που θα ζήλευε η μισή υφήλιος-  ο John Gallagher Jr., ο χαριτωμένος παραγωγός από το The Newsroom. Αλλά αυτός που κλέβει την παράσταση είναι ο Κeith Stanfield, που μάλιστα είχε παίξει και στη μικρού μήκους του Cretton, στο ρόλο του μοναχικού και βασανισμένου δεκαοχτάχρονου που εκφράζεται μέσα από τη μουσική. 

Απλώς δείτε το Short Term 12. Δεν θα σας ρίξει, δεν θα ενισχύσει κανένα στερεότυπο, δεν θα γεμίσει το κεφάλι σας με άσχημες εικόνες. Ίσα ίσα, το πιθανότερο είναι να πάτε για ύπνο το βράδυ με μια κάπως καλύτερη άποψη για το ανθρώπινο είδος. Τώρα, αν σας αρέσουν οι ταινίες με προβληματικούς μέντορες που τελικά λυτρώνονται μέσα από την ωριμότητα των παιδιών που υποτίθεται ότι θα καθοδηγούσαν, μία είναι η ταινία που πρέπει να δείτε: Half Nelson (2006), του Ryan Fleck, με τον Ryan Gosling. Ryan Gosling. Ryan Gosling. Ryan Gosling…